کودک پویا

این هر دو نوع هوش در دوران کودکی و نوجوانی افزایش می‌یابند.

هوش سیّال در کودکی افزایش می یابد ، در نوجوانی ( 14 سالگی ) به نقطه اوج خود می‌رسد و از آن پس تا ۲٠ سالگی ثابت می ماند و از 30 تا 40 سالگی تدریجاً شروع به کاهش و افول می‌کند.

هوش متبلور در کودکی رشد می کند و افزایش هوش متبلور در دوران بزرگسالی ادامه می‌یابد و هوش متبلور تا حدود ٤٠ سالگی رشد می کند و از آن پس کاهش می یابد .

بدین ترتیب از نظر کتل و هورن اگر افتی در میزان هوش افراد میانسال وجود داشته باشد، افزایش هوش متبلور این کمبود را جبران می کند. علت کند بودن پردازش اطلاعات در میانسالی، مرگ نورون ها است. علت کاهش کارایی حافظه افراد مسن این است که آنها کمتر از جوانان مرور ذهنی می کنند. علت این اختلاف، سرعت کمتر تفکر است. حل مسئله در میانسالی به اوج می رسد. خلاقیت در میانسالی می تواند انتقال از علاقه خودمحور به ابراز وجود و به سمت اهداف نوع دوستانه باشد. کند شدن سرعت پردازش اطلاعات باعث می شود که افراد میانسال نتوانند روي محركها و انتخاب هاي خود تمرکز کنند.

مفهوم بالیدگی:

بالیدگی، پیشرفت کیفی به سمت بلوغ است و نمو کمّی در آن مدنظر نیست. بالیدگی و سن تقویمی یک فرد ممکن است با هم مطابق نباشند. سن تقویمی فرد، تعداد سال‌ها، ماه‌ها و روزهای بعد از تولد را بیان می‌کند، در حالی‌که بالیدگی میزان بالیده شدن جسم است. در مقایسه دو کودک با سن تقویمی مشابه این امکان وجود دارد که آن‌ها از نظر بالیدگی جسمی کاملاً با یکدیگر متفاوت باشند، یعنی یک کودک میزان بالیدگی‌اش از میانگین همسالانش سریع‌تر، بالیدگی جسمی‌اش بیشتر و به‌اصطلاح زودرس باشد، اما دیگری دیررس و میزان بالیدگی او از میانگین همسالانش کندتر باشد. بنابراین کودک زودرس با کسب توانایی راه رفتن به‌صورت مستقل، وارد مرحله بالاتری از رشد به لحاظ کیفی می‌شود، تعامل بیشتری با محیط پیدا می‌کند، ولی دیگری هنوز در مراحل اولیه یادگیری گام برداشتن به‌سر می‌برد یا یک کودک ممکن است ظاهراً از نظر جسمی کوتاه و لاغر، ولی به‌طور نسبی از سن تقویمی خود بالیده‌تر باشد یا برعکس، کودکی که قد او به واسطه ژنتیک در صدک بالا قرار گرفته ممکن است این تصور اشتباه را ایجاد کندکه از نظر بالیدگی زودرس است. لذا نمی‌توان بالیدگی را به تنهایی از روی اندازه‌های بدن استنباط کرد.